مهدی صمدانی سه شنبه 19 تیر 1397 07:13 ب.ظ نظرات ()

مراحل پیشروی بیماریهای فرسایش مغز (دمانس)

.

.

·      بیمار در چه مرحله ای از سیر بیماری است؟ 

·      این مرحله چقدر طول خواهد کشید و در مرحله بعدی باید منتظر چه 

عوارضی بود؟ 

·      نشانه ها و عوارض موجود تا چه زمانی ادامه خواهند داشت؟

این پرسشها از جمله چالشهایی است که پزشک و مراقب در سیر بیماری، 

همواره با آن روبرو می باشند.

.

.

بیماری های فرسایش مغز

انواع بیماریهای فرسایش مغز از بیماریهای پیشرونده مغزی هستند که متاسفانه با علم پزشکی امروز، امکان جلوگیری از پیشرفت بسیاری از آنها وجود ندارد. علایم بیماری بسته به نوع آن، در سیر بیماری متغیر است و بستگی به این دارد که تخریب سلول های مغزی از کدام قسمت مغز شروع و در مراحل بعد به چه صورتی پیشرفت کند. دانستن اینکه بیمار مبتلا به چه نوعی از فرسایش مغز و سرعت پیشرفت آن چگونه است، می تواند به پزشک و مراقب کمک کند تا برنامه درمانی- مراقبتی بهتری برای بیمار ترتیب داده و از بسیاری مشکلات که ممکن است در آینده بوجود آید، جلوگیری نمایند.

.

تخمین سرعت پیشرفت و مرحله بیماری

تخمین سرعت پیشرفت بیماری و طول مدتی که بیماری منجر به ناتوانی و وابستگی بیمار به مراقب خواهد شد به آسانی ممکن نیست. برخی از این بیماران ممکن است در سیر بیماری خود برای مدتی، حتی بدون دارو، سیر ثابتی داشته و سپس بیماری آنها سرعت پیدا کند. در بعضی از انواع دمانس، بیمار پس از تشخیص ممکن است کمتر از دو سال عمر کند در حالی که در مواردی دیگر، بیمار بیش از بیست سال زندگی کرده است.

بر پایه بعضی عوامل و شواهد، ممکن است بتوان در تخمین سرعت پیشرفت و اینکه بیمار در کدام مرحله بیماری است، گمانه زنی نمود.  عوامل و شواهد زیر در برآورد طول مدت بیماری موثرند:

·      بطور کلی بروز دمانس در سنین بالاتر، همراه با سیر کوتاه تر بیماری خواهد بود و این بیماران زودتر ناتوان خواهند شد.

·      بیماری های زمینه ای دیگر، مانند ناراحتی های قلبی، کلیوی، دیابت و امثال آنها، به عنوان یک عامل مضاعف، باعث میشوند بیماران مبتلا به دمانس زودتر دچار ناتوانی شوند.

·      زمان بروز، شدت، و مدت عوارض بیماری در انواع دمانس متفاوت است و طول مدت بیماری در همه آنها یکسان نیست. برای مثال، سیر بیماری در دمانس لوی بادی نسبت به آلزایمر تند تر است و دمانس عروقی میتواند با کنترل عوامل خطر، متوقف شود.

 

مراحل پیشرفت فرسایش مغز

سوال رایج بسیاری از مراقبین هنگام ملاقات با پزشک این است که عزیزشان در چه مرحله بیماری است و این مرحله چقدر ادامه خواهد داشت، سوالی که پاسخ آن همیشه ساده نیست. جامعه پزشکی بر پایه توانایی های فیزیکی، فکری و روحی بیمار، و همچنین نیازهای مراقبتی او، روشهای قراردادی مختلفی را برای تخمین مرحله پیشرفت بیماری به کار می برند.

 

متداول ترین و ساده ترین روشها،  بیماری را به سه مرحله‌ی ابتدایی، میانی و پایانی یا خفیف، متوسط، و پیشرفته به شرح زیر تقسیم می کند:

·      مرحله اول، کاهش ادراکی ملایم، دمانس خفیف یا مرحله ابتدایی؛

·      مرحله دوم، کاهش ادراکی متوسط، دمانس مرحله میانی؛

·      مرحله سوم، کاهش ادراکی پیشرفته، دمانس مرحله پایانی.

 

توجه داشته باشید:

·      از این روش ها، باید فقط به عنوان یک راهنما استفاده کرد. برآورد اینکه بیمار در چه مرحله از پیشرفت بیماری است کماکان آسان نیست.

·      بسیاری از علایم ممکن است دیرتر یا زودتر از آنچه که در روش تخمین مرحله‌ی بیماری ذکر شده است اتفاق بیفتد یا هرگز بروز نکند.

·      توانایی ها و ناتوانی های بیمار در هر مرحله برای همه بیماران یکسان نیست. مثلا یک بیمار ممکن است در مرحله میانی کاملا بی تعادل باشد در حالی که بیمار دیگر حتی در دوران پایانی از تعادل نسبی برخوردار باشد.

·      بعضی از عوارض مانند پرخاشگری ممکن است در یک مرحله بروز کنند و بعداً از بین بروند در حالی که عوارض دیگر مانند از دست دادن حافظه ممکن است با پیشرفت بیماری تشدید شوند.


.مرحله ابتدایی (فرسایش مغز خفیف)

در این مرحله بیمار ممکن است بتواند به طور مستقل زندگی کند، رانندگی نماید، و در فعالیت های اجتماعی و شغلی شرکت کند. فامیل و دوستان ممکن است مشکلات بیمار را در بعضی از موارد از جمله تصمیم گیری، به کار بردن صحیح کلمات، و تمرکز مشاهده نمایند. برخی از مشکلاتی که بیمار در این مرحله با آنها رو به رو می شود از این قرار است:

·      مشکلات در به یاد آوردن اتفاقات روزانه، نام صحیح افراد، یا بکار بردن کلمات مناسب

·      مشکلات در انجام کارهای شغلی و اجتماعی

·      مشکلات برنامه ریزی، سازمان دهی، و تصمیم گیری

 

مرحله میانی (فرسایش مغز متوسط)

این مرحله معمولاً طولانی ترین مرحله بیماری است و ممکن است سالها به درازا بکشد. با پیشرفت بیماری، بیمار به کمک و پشتیبانی بیشتری نیاز پیدا می کند. تغییرات رفتاری مانند سردرگمی، اضطراب، بی قراری، پرخاشگری و غیره در این مرحله پررنگ تر هستند. برخی از مشکلاتی که بیمار در این مرحله با آنها رو به رو می شود عبارتند از:

·      فراموش کردن بعضی از وقایع گذشته شخصی

·      سردرگمی در تشخیص موقعیت زمانی و مکانی خود

·      نیاز به کمک در انتخاب لباس مناسب و پوشیدن آن

·      بروز مشکلات بی اختیاری

·      مشکلات خواب و بیداری، اختلال در کارساعت داخلی بدن

·      اختلال سرگردانی و گم شدن

·      تغییرات شخصیتی و رفتاری از جمله توهم، سوءظن، رفتارهای تکراری، و غیره.

 

مرحله پایانی (فرسایش مغز پیشرفته)

در این مرحله از بیماری، بیمار از وقایع اطراف خود کمتر آگاه است. مشکلات تکلم، کنترل حرکات فیزیکی، و از دست رفتن توانایی های ذهنی و فیزیکی، نیاز به مراقبت و پشتیبانی بیشتری را به وجود می آورند. برخی از مشکلاتی که بیمار در این مرحله با آنها رو به رو می شود عبارتند از:

·      نیاز به مراقبت و پشتیبانی تمام وقت و ۲۴ ساعته، هفت روز هفته، در تمامی امور بیمار

·      از دست رفتن توان راه رفتن، نشستن، و در نهایت بلع کردن

·      از دست رفتن توان ایجاد ارتباط و تکلم

·      آسیب پذیر شدن در مقابل عفونت ها و بیماری ها به ویژه عفونت های مجاری ادراری و پنومونی(ذات الریه).


برای مطالعه اصل مقاله در وب سایت دردآشنا به آدرس زیر مراجعه نمایید: 

http://dardashna.ir/?p=2041